Waarom je brillenglazen zo snel krassen oplopen
Als een degelijk montuur met kwaliteitsglazen evenveel kost als een weekenduitje, loont het de moeite om goed voor je bril te zorgen. Veel gewoontes die volkomen onschuldig lijken, tasten de glazen en hun beschermende lagen sluipend aan.
Brillen — of het nu leesbrillen of zonnebrillen zijn — hebben gevoelige oppervlaktelagen: een antireflectiecoating, een blauwlichtfilter en een uv-bescherming. Hoge temperaturen en harde deeltjes werken op die lagen in als schuurpapier. De snelste weg naar microkrasjes en verminderde zichtscherpte is je glazen afvegen met een kledingstuk of een papieren zakdoekje.
Veel mensen herkennen het scenario maar al te goed: de glazen zijn beslagen, je veegt ze even af aan je broek — en seconden later zijn er nieuwe strepen. Stof, zand en kleine vuiltjes fungeren als een fijn maar voortdurend schuurmiddel. Bovendien bevatten papieren servetten en handdoeken vezels met deeltjes die de glazen krassen, terwijl wol, denim of fleece een veel te ruwe structuur hebben voor die kwetsbare coatings.
Experts waarschuwen dat heet water de beschermende lagen kan vervormen of verzwakken. Daarom is het belangrijk de juiste reinigingsmethoden te kennen, zodat je bril zowel schoon blijft als langer meegaat.
Water en milde zeep — de thuisstandaard van opticiens
In plaats van dure sprayproducten of wegwerplapjes gebruiken veel opticiens gewoon water met een mild reinigingsmiddel om brillen te wassen. Deze methode reinigt effectief, beschadigt de coatings niet en kost vrijwel niets. Optometristen bevelen het aan als de meest basale manier om voor je bril te zorgen.
De werkwijze is heel eenvoudig. Was eerst je handen grondig, zodat je geen vet overdraagt op de glazen. Spoel de bril af onder koud of lauwwarm water — nooit heet. Doe een kleine hoeveelheid milde, ongeparfumeerde zeep of een zacht afwasmiddel op je vingertoppen.
Masseer de glazen en het montuur voorzichtig, in het bijzonder rondom de neussteun en de poten. Spoel daarna alles grondig af totdat er geen spoor van reinigingsmiddel meer over is. Droog de glazen met een zachte, schone doek — bij voorkeur van microvezel. Het water moet koud of lauwwarm zijn, want te hoge temperaturen kunnen de coatings op den duur beschadigen of het montuur licht vervormen.
Veel brillendragers merken dat hun glazen na zo’n grondige wasbeurt meerdere dagen minder snel beslaan — zeker in de winter of bij het dragen van een mondmasker. Dat komt doordat vette afzettingen die condensatie bevorderen, zijn verwijderd.
Microvezeldoek boven zakdoeken en t-shirts
Een microvezeldoek is het belangrijkste hulpmiddel voor iedere brillendrager. Het is geen gewone stof — de vezels hebben een speciale structuur die vuil en stof opvangt in plaats van uitsmeren. Onderzoekers hebben vastgesteld dat microvezel dankzij zijn unieke opbouw tot 99 procent van bacteriën en onzuiverheden kan opnemen.
Waarom wint microvezel het van papier en stof? Het laat geen krassen achter op de glazen, trekt stof aan in plaats van het te verspreiden, verwijdert vette vingerafdrukken goed en kan maandenlang gewassen en hergebruikt worden. Papieren zakdoekjes bevatten harde cellulosevezels die het oppervlak kunnen krassen.
Het beste resultaat bereik je door de bril na het afspoelen droog te deppen met kleine cirkelvormige bewegingen. Hetzelfde materiaal is ook geschikt om het hele montuur af te vegen: neussteun, poten en scharnieren, waar zweet, vet en cosmetica zich ophopen. Een microvezeldoek verwijdert ook resten van make-up, foundation of zonnebrandcrème moeiteloos.
Heb je geen microvezeldoek bij de hand, dan kun je in noodgevallen een zachte, gladde katoenen stof zonder pluizen gebruiken — bijvoorbeeld een stukje van een oud, goed gewassen kussensloop. Vermijd badstof handdoeken of flanel, want die zijn te ruw van structuur.
Doekjes worden ook vies — was ze regelmatig
Schone glazen krijg je niet met een vuile doek. Bij elke veegbeurt vangt de microvezel stof, vet en deeltjes op die de doek na verloop van tijd veranderen in een klein schuurwerktuig tegen de beschermende lagen. Opticiens adviseren de doek bij intensief gebruik minstens één keer per week te wassen.
Gebruik voor het wassen een mild wasmiddel zonder wasverzachter, want wasverzachter kan de vezels samenkleven en hun effectiviteit verminderen. De watertemperatuur mag niet te hoog zijn — ideaal tussen 30 en 40 graden Celsius. Laat de doek vlak of hangend drogen, zonder gebruik van een droogmachine, omdat die de vezels kan beschadigen.
Een vuile doek kan paradoxaal genoeg meer krassen veroorzaken dan een schone katoenen lap. Opgehoopt zand, stofdeeltjes en ingedroogd vet vormen samen een abrasieve laag. Het is dan ook verstandig om meerdere doekjes in rotatie te gebruiken — terwijl je er één gebruikt, ligt een andere in de was en een derde als reserve in het brillenhoesje.
Het huishoudelijke azijntruukje
Azijn, bekend uit de keuken en als schoonmaakmiddel, werkt uitstekend tegen vette vlekken op glazen. Correct gebruikt helpt het de helderheid en glans te herstellen. Dermatologen bevestigen dat azijn een schonend en doeltreffend middel is dat vette afzettingen kan oplossen zonder gevoelige oppervlakken te beschadigen.
De eenvoudigste methode is een oplossing maken in een klein spuitflesje. Meng azijn en water in verhouding 1:1. Breng een kleine hoeveelheid van het mengsel aan op de glazen of rechtstreeks op de microvezeldoek. Wrijf de glazen en het montuur voorzichtig totdat de strepen verdwijnen. Sluit af door droog te vegen met een ander, schoon gedeelte van de doek.
Glasreiniger, allesreiniger of aceton zijn niet geschikt voor brillen — ze kunnen de beschermende coatings permanent beschadigen, verkleuren of hun werking aantasten. Vermijd ook producten met ammoniak of chloor, want die zijn veel te agressief.
De azijnoplossing is bijzonder nuttig voor mensen wier glazen snel vettig worden: gebruikers van zonnebrandcrème, brillendragers in de sportschool of wie in een keuken werkt. Azijn verwijdert ook resten van haarspray of parfum die zich ’s ochtends tijdens de verzorging op de bril hebben afgezet.
Ultrasoonreiniger — net als een bezoek aan de opticien
De ultrasoonreiniger, bekend van opticiens en juwelenmakers, duikt steeds vaker op in huishoudens. Dit kleine apparaat reinigt brillen met behulp van ultrasoonvibraties in water met een speciaal of zeer mild reinigingsmiddel. De technologie is oorspronkelijk afkomstig uit de geneeskunde, waar ze gebruikt wordt voor het steriliseren van instrumenten.
Je vult het kleine bassin met water en reinigingsmiddel, plaatst de bril in het mandje en zet het apparaat een tientallen seconden aan. De vibraties creëren microbellen die vuil losmaken op moeilijk bereikbare plekken: bij de neussteun, de scharnieren en langs de rand van de glazen. Het cavitatiepincipe reinigt zelfs de kleinste spleetjes.
Het apparaat verwijdert grondig afzettingen van zweet en vet op plaatsen waar een doekje niet bij kan, en is ook geschikt voor het reinigen van sieraden of metalen horloges — mits de fabrikant dat toestaat. Sommige modellen hebben verschillende standen voor verschillende materiaalsoorten.
Voor je het apparaat gebruikt, is het verstandig in de handleiding van je bril of bij de opticien na te gaan of het betreffende type coating en montuur ultrasoonreiniging verdraagt. Sommige oudere antireflectiecoatings of houten monturen kunnen gevoeliger zijn.
Wat je absoluut moet vermijden bij het reinigen van je bril
Sommige gewoontes lijken onschadelijk maar verkorten op de lange termijn de levensduur van je bril aanzienlijk. Experts uit oogheelkundige klinieken waarschuwen voor een aantal veelgemaakte fouten die de meeste brillendragers begaan.
- Niet afspoelen voor het afvegen — droge, stoffige glazen afvegen perst deeltjes diep in de coatings
- Wassen met erg heet water — glazen kunnen bepaalde eigenschappen verliezen of op microscopisch niveau barsten
- Drogen op een radiator of bewaren in een oververhitte auto — hoge temperaturen beschadigen zowel het montuur als de coatings
- Gebruik van producten op basis van alcohol, aceton of bleekmiddel — agressieve chemicaliën lossen de fijne beschermende lagen op
- Bril zonder hoesje bewaren in tas of zak — sleutels, munten en andere voorwerpen krassen de glazen
- Speeksel gebruiken als “snel” reinigingsmiddel — het bevat enzymen en bacteriën die het oppervlak kunnen beschadigen
- Bril op het dashboard van de auto in de zon laten liggen — kan vervorming van kunststof monturen veroorzaken
Hoe vaak moet je je bril reinigen om ze langer mee te laten gaan
Mensen die veel achter de computer zitten, werken in een geklimatiseerd kantoor of in stoffige omgevingen, kunnen hun bril het beste dagelijks of om de dag wassen met water en zeep. Thuis is grondig wassen een paar keer per week doorgaans voldoende, aangevuld met een lichte veegbeurt met microvezel gedurende de dag.
Het is een goed idee om een extra klein doekje bij de hand te hebben — één thuis en één op het werk of in het brillenhoesje. Dat vermindert de kans aanzienlijk dat je naar een mouw of een papieren zakdoekje grijpt. Optometristen raden ook regelmatige controlebezoeken aan de opticien aan, die professioneel zelfs de moeilijk bereikbare plekken kan reinigen.
Voor mensen met een gevoelige huid of allergieën is het extra belangrijk om resten van cosmetica, zweet en stof van de bril te verwijderen. Die onzuiverheden kunnen in contact komen met de huid rondom ogen en neus en irritatie of puistjes veroorzaken. Een schone bril is dus niet alleen een kwestie van goed zien, maar ook van hygiëne.
Beter zicht, minder hoofdpijn en geld bespaard
Schone, onbeschadigde glazen zijn niet louter een esthetische kwestie. Microkrasjes verstrooien het licht, wat de ogen kan vermoeien, kan bijdragen aan hoofdpijn en het rijcomfort in het donker kan verminderen. Goede verzorging zorgt ervoor dat de zichtcorrectie precies zo lang nauwkeurig blijft als de optometrist heeft beoogd.
Voor je bril zorgen is ook een echte besparing. Het vervangen van alleen de glazen kost vaak meer dan een nieuw montuur in de aanbieding. Een paar eenvoudige gewoontes — koud water, een mild reinigingsmiddel, een goede microvezeldoek en wat regelmaat — zijn voldoende om een bril waar je flink voor betaald hebt, probleemloos seizoen na seizoen te laten meegaan. Ga jij deze tips toepassen in de dagelijkse verzorging van je bril?
